Wij zijn Albert en Mara en wonen negen maanden per jaar in Spanje en zijn drie maanden verdeeld over het jaar met vakantie in Nederland vanwege onze kinderen en kleinkinderen.

zaterdag 10 juni 2017

En weer gaan we 50 jaar terug in de tijd

We doen dat met Homburg van Procol Harum met deze bijzondere uitvoering in stereo.
Op 28 oktober 1967 kwam het nummer de Veronica Top 40 binnen,
stond er 12 weken in en de hoogste positie was de nummer 1.
Wij wensen jou een fijn droog weekend toe in de Lage Landen.
Grtz Mara


Voor meer Zwijmelen op Zaterdag, klik hier.

Wim Scherpenisse schreef het volgende over Homburg van Procol Harum:

Het nummer Homburg van Procol Harum werd uitgebracht in 1967. Het is een van de klassiekers uit het poprepertoire geworden; het heeft dertig jaar later nog nauwelijks iets van zijn betovering en zijn emotionele lading verloren. Als de eerste akkoorden weerklinken, kijk je als vanzelf op, draait het volume harder en zet je tot luisteren. Het nummer heeft iets over zich waardoor het anders klinkt dan andere nummers die je op de radio hoort. Dat geldt nu natuurlijk sowieso, maar het gold ook al in de tijd dat het nummer uitkwam.

De tekst van het nummer heeft een hoog poëtisch gehalte. Tekstschrijver Keith Reid heeft getracht distantie te scheppen door de persoon waar het in het liedje over gaat aan te spreken met you; een 'jij-gedicht' dus, een bekende manier om iemand als het ware van een afstand toe te spreken, maar tegelijkertijd zozeer van binnen dat die toegesprokene eigenlijk alleen maar de schrijver zelf kan zijn. In zowel het Nederlands als het Engels kan dat ook makkelijk, omdat je respectievelijk you ook gebruikt kan worden in de betekenis 'men'. Iemand die over iets vertelt wat hij heeft beleefd, kan heel goed zeggen: 'Tja, daar sta je dan, en wat doe je dan?' Iedereen begrijpt dat zonder erbij na te denken.

In een gedicht of songtekst heeft dit enerzijds een zeker vervreemdend effect, terwijl de tekst tegelijkertijd een soort universele geldigheid krijgt, waardoor het voor de schrijver makkelijker wordt om over zeer persoonlijke dingen en problemen te schrijven.

De eerste twee regels van Homburg vertellen ons meteen het probleem waarmee de schrijver worstelt: Your multilingual business friend/ has packed her bags and fled. Een man is in de steek gelaten door zijn vriendin en moet dit emotioneel verwerken. Over de identiteit van de man of de vrouw komen we verder weinig te weten, maar wel is duidelijk dat hun contact voordat het persoonlijk werd in eerste instantie zakelijk was en dat ze in hotels de liefde bedreven. De man zit nu, alleen achtergelaten, in zo'n hotel en laat de voorbije verhouding aan zijn geestesoog voorbijtrekken. Hij is langzaam bezig door te draaien; aan het eind is hij misschien wel gek.

De man keert zich volledig naar binnen, gaat op allerlei minieme dingetjes letten en in allerlei details aanwijzingen zien. De spiegel in zijn kamer 'beklimt' de muur weer, nadat hij eerder van zijn vriendin weg moest omdat ze niet tegen het ruimtelijke effect kon dat hij teweegbracht (en dat kennelijk vanuit het bed zichtbaar was).

In het refrein horen we dat de man zijn uiterlijk en kleding niet meer verzorgt; gesuggereerd wordt dat de vrouw iets tegen hem heeft gezegd als 'Wat zie je er toch altijd slordig uit.' Met zijn lange regenjas en zijn slappe hoed heeft hij iets weg van een volkomen misplaatste detective. Of misschien is dat wel de business waarmee hij zich bezighoudt. Misschien -- we zijn nu toch aan het speculeren -- is de vrouw zelfs wel een van ontrouw verdachte echtgenote die hij moest schaduwen!

In het tweede couplet wordt de eenzaamheid van de man zo ver uitgebreid tot die de hele wereld (en zelfs het heelal) omvat. Het machteloze gevoel dat hij heeft wordt absoluut. Dit wordt ingeleid met een zeer sprekend beeld: de klok waarvan de wijzers achteruit draaien. Hier wordt (op concreet niveau) kennelijk terugverwezen naar de spiegel die in het eerste couplet zo'n belangrijke rol speelde. Als de wijzers elkaar ontmoeten, zullen ze zichzelf en iedereen die het waagt te zeggen hoe laat het is vernietigen, zo horen we. Met dat 'elkaar ontmoeten' (on meeting) wordt volgens mij bedoeld dat de echte klok/tijd op de markt (de andere mensen, het dagelijks leven dat doorgaat) de gespiegelde klok/tijd in de hotelkamer (de dolgedraaide, eenzame wereld van de man) ontmoet. Dit geeft een kortsluiting, iets wat je zou kunnen aanduiden als het ineenvloeien van tijd en tegen-tijd. Niets kan meer bestaan, alles lost op in zichzelf: het einde van de wereld en het heelal is gekomen.

Al met al vind ik het heel knap om met zo weinig simpele woorden zo'n heftige emotie uit te drukken. De tekst heeft een intensiteit die zelfs bij Procol Harum uniek is. In andere bekende nummers van deze groep (A whiter shade of pale, A salty dog) overheerst meer de geheimzinnigheid -- het niet precies weten waar je aan toe bent, een droomachtige sfeer -- dan de heftige wanhoop van Homburg.

De muziek steekt ietwat mager af bij de tekst. Een simpele begeleiding van piano, orgel, bas en slagwerk, met zware, haast bombastische accenten (de stijl die de groep later perfectioneerde op het album Grand hotel). De tekst -- althans die van de coupletten -- is veel meer overeind gebleven na al die jaren; het is bijna een gedicht.

En dan nu de songtekst van Homburg

Your multilingual business friend
has packed her bags and fled
leaving only ash-filled ashtrays
and the lipstick-unmade bed.
The mirror, on reflection,
has climbed back upon the wall
for the floor she found descended
and the ceiling was too tall.

Your trouser cuffs are dirty
and your shoes are laced up wrong.
You'd better take off your homburg
coz your overcoat is too long.

The town clock in the market square
stands waiting for the hour.
Well its hands they both turn backwards
and on meeting will devour
both themselves and also any fool
who dares to tell the time.
And the sun and moon will shudder
and the signpost cease to sign.

Your trouser cuffs are dirty
and your shoes are laced up wrong.
You'd better take off your homburg
coz your overcoat is too long.

7 opmerkingen:

Marja zei

Een prachtige uitleg van de tekst en emotie van dit nummer. Daardoor komt het nog sterker binnen. Erg mooi. Bedankt.

Nietzomaarzooo zei

Heel mooi. Nog steeds.

FRANK103 zei

Eerlijk gezegd luister ik vaak niet naar de teksten, als ik het deuntje goed vind en de stemmen niet vervelend, dan is het goedgekeurd. Achteraf heb ik wel eens gelezen wat er verder bedoeld werd met een muziekje dat ik leuk vond bassen, dat gaf dan best te denken!

rias-weblog zei

Heer om weer eens te horen. Het blijft mooi.
Fijn weekend,
lieve groetjes

Melody Steenkamp zei

Fijn weer eens te horen en met die uitleg erbij is het nog mooier.

Fijn weekend.

Dwarsbongel zei

Ik dacht meteen terug aan iets wat ik gelezen had over de tekst van "A whiter shade of pale". Daar werd altijd veel meer mysterie achter gezocht dan uiteindelijk bleek...
Het is wel muziek van die tijd, en nog steeds mooi!

gerdaYD zei

Goede zondagmorgen Mara en Albert.
Schande, ik kende die artiest niet dus ook zijn muziek en teksten waren me onbekend. Gelukkig heb ik jullie zwijmellogje om dit gat in mijn cultuur te dichten!